Kadınlarda rahim ağzı kanseri taramalarında erken tanı hayati önem taşır. Smear ve HPV testleri, rahim ağzındaki riskli hücresel değişikliklerin saptanmasında kullanılan temel tarama yöntemleridir. Ancak bu testlerde anormal bir bulguya rastlandığında, durumun nedenini daha ayrıntılı şekilde değerlendirmek gerekir. Bu aşamada kolposkopi devreye girer.
Kolposkopi; rahim ağzı ve çevre dokuların özel bir cihazla büyütülerek incelenmesini sağlayan, erken tanıda kritik rol oynayan güvenilir bir tanı yöntemidir.
Kolposkopi; rahim ağzı (serviks), vajina ve vulvanın, kolposkop adı verilen özel bir optik cihaz yardımıyla ayrıntılı olarak incelenmesidir. Kolposkop, dokuları 10–40 kat büyüterek hekimin olası hücresel değişiklikleri daha net değerlendirmesine olanak tanır. İşlem sırasında rahim ağzına asetik asit veya iyot içeren solüsyonlar uygulanarak anormal alanların görünürlüğü artırılır. Şüpheli bölgeler tespit edildiğinde, bu alanlardan hedefe yönelik biyopsi alınabilir. Kolposkopi genellikle kısa sürede tamamlanan ve ayaktan yapılan bir işlemdir.
Kolposkopi, çoğunlukla tarama testlerinde saptanan anormalliklerin nedenini ayrıntılı şekilde değerlendirmek amacıyla uygulanır. En sık başvurulan durumlar şunlardır:
· Smear testinde anormal hücrelerin saptanması
· Yüksek riskli HPV tiplerinin pozitif bulunması
· Muayene sırasında rahim ağzında şüpheli görünüm izlenmesi
· Nedeni açıklanamayan vajinal kanamalar
· Daha önce rahim ağzı lezyonu veya rahim ağzı kanseri öyküsünün bulunması
Amaç, kanser veya kanser öncüsü değişikliklerin erken evrede tespit edilmesidir.
Öncü Değişiklikleri Erken Belirler
Rahim ağzı kanseri, genellikle yavaş ilerleyen ve uzun bir öncü lezyon dönemine sahip bir hastalıktır. Kolposkopi, bu öncü değişikliklerin henüz kansere dönüşmeden saptanmasını sağlar. Bu sayede:
· Erken ve doğru tanı konulması sağlanır.
· Gereksiz tedavi ve girişimlerin önüne geçilir.
· Hastaya özel, uygun tedavi planı oluşturulur.
· Rahim ağzı kanserine bağlı ölüm oranları azalır.
Kolposkopi, tarama testleri ile tedavi arasındaki en önemli köprülerden biridir.
Bazı Etkenler Kolposkopi Gereksinimini Artırır
Kolposkopi gereksiniminin en sık nedeni HPV enfeksiyonudur. Bunun yanı sıra bazı faktörler rahim ağzında hücresel değişiklik riskini artırabilir:
· Uzun süreli HPV enfeksiyonu,
· Sigara kullanımı,
· Bağışıklık sisteminin zayıflaması,
· Erken yaşta cinsel ilişki,
· Çok sayıda cinsel partner,
· Düzenli jinekolojik taramaların ihmal edilmesi.
Bu faktörler, kolposkopi ile değerlendirilmesi gereken lezyonların gelişmesine zemin hazırlayabilir.
Kolposkopi gerektiren durumların büyük bir kısmı belirti vermez. Bu nedenle düzenli tarama testleri hayati önem taşır. Ancak bazı hastalarda şu şikayetler görülebilir:
· Cinsel ilişki sonrası kanama
· Adet dışı veya düzensiz kanamalar
· Uzun süren veya kötü kokulu vajinal akıntı
· Kasık veya pelvik ağrı
Bu belirtiler her zaman ciddi bir hastalığı göstermese de mutlaka değerlendirilmelidir.
Kolposkopi, jinekolojik muayene masasında yapılır ve genellikle ağrılı bir işlem değildir. Vajinaya spekulum yerleştirildikten sonra rahim ağzı kolposkop ile incelenir. İşlem süresi çoğunlukla 10–15 dakikadır.
Gerekli görülen durumlarda biyopsi alınabilir. Biyopsi sırasında kısa süreli kramp veya batma hissi oluşabilir ancak bu genellikle tolere edilebilir düzeydedir.
Kolposkopi sonrası, biyopsi alınmamışsa hasta günlük yaşamına hemen dönebilir. Biyopsi alınan hastalarda ise:
● Birkaç gün cinsel ilişkiden kaçınılması,
● Vajinal duş ve tampon kullanılmaması,
● Hafif lekelenme veya kanamanın normal olduğunun bilinmesi,
● Şiddetli kanama, ateş veya ağrı durumunda hekime başvurulması gerekir.
Doktorun önerdiği kontrol ve takip randevularının aksatılmaması önemlidir.
TR
E-Randevu
E-Sonuç